Overdenking

Overdenking
De maatregelen zijn pijnlijk. Ze raken iedereen, de één meer dan de ander. Achter de grote groepen die genoemd worden (bijvoorbeeld de horeca, de sportclubs en natuurlijk de kerken) schuilen mensen, die hun leven zo goed en zo kwaad als het gaat proberen te leiden door deze onwerkelijke tijden.

De kracht van de Bijbelverhalen is, dat het bij uitstek gaat over gewone mensen. Heel concreet en heel direct. Het meest duidelijk is dat te lezen in het boek Genesis. Ten eerste gaat het over de wording van het volk Israël te midden van de andere volkeren. Het gaat daar over concrete levens zoals die van Abraham, Sara, Isaak en Rebekka, Jakob en Rachel en zovele anderen die meekomen in dit grote wordingsverhaal. Daarmee is het een heel menselijk boek. Dat zorgt ervoor dat deze verhalen direct zijn en soms rauw en hard, zoals het verhaal van Jakob. Jakob (‘Hielenpakker/ Hielenlichter’) die Esau de zegen ontfutselt. Hij slaat daarna op de vlucht, droomt de Jakobsladder en vindt bij zijn schoonvader Laban zijn vrouwen Rachel en Lea, de oermoeders van het volk Israël. In de wording van deze mensen, vindt men de wording van het volk Israël, dat representant is voor de gehele aarde. God gaat met hen een weg, door de menselijkheid van alledag heen.

Een ander verhaal is dat van Jakob bij de rivier de Jabbok. De nacht voordat hij Esau na jaren opnieuw zal ontmoeten komt Jakob bij een rivier. De dreiging van zijn wraak om de gestolen zegen zit steeds op de achtergrond in het verhaal. Het verhaal vertelt hoe het donker wordt. Jakob brengt heel zijn familie en al zijn bezittingen naar de overkant. Zelf blijft hij alleen achter. In een mysterieus verhaal dat volgt, wordt er verteld hoe hij die nacht vecht met een onbekende figuur. Die worsteling, waarbij hij wordt geraakt op zijn heup, duurt de hele nacht. De onbekende figuur zegt dan “Laat mij gaan, het wordt al dag.” Daarop zegt Jakob: “Ik laat u niet gaan, tenzij u mij zegent.” Als de onbekende vraagt naar zijn naam wordt daarmee duidelijk, dat deze Onbekende Jakob de zegen wil geven. De kern van het verhaal volgt als hij gezegend wordt met een nieuw naam: ‘Jakob’ wordt ‘Israël’, ‘strijder Gods’, “want je hebt met God en mensen gestreden en je hebt gewonnen.”

Daarin zit veel levenswijsheid voor ons mensen van nu. Als het ‘nacht’ is in je leven, wordt er je gevraagd te vechten met God en niet los te laten. Je blijft vechten voor wat je waard bent, voor je leven, je geeft niet op, ondanks alles wat er gebeurd is. Je blijft vasthouden totdat Hij je zegent. De naam van de geheimzinnige figuur met wie Jakob worstelde wordt niet gegeven, want die Naam wordt niet uitgesproken. Die Naam blijft ongrijp-baar voor ons mensen. Wij kunnen veel in de hand hebben en over veel beschikken, maar niet over de Eeuwige zelf. Als mens blijft je altijd mens. Maar een nieuwe mens worden kan wel, net als Jakob. Als nieuwe mens, met een nieuwe naam, zal hij zijn broer Esau tegemoet gaan. Hij zal mank blijven lopen voor de rest van zijn leven. Dat kunnen de gevechten die mensen met het leven en de Levende voeren soms doen: vaak blijven ze voor mensen voelbaar als een oude herinnering. Al doen ze geen pijn meer, soms worden ze er aan herinnerd. Jakob zal met alles wat hij heeft Esau tegemoet treden en alles komt uiteindelijk goed tussen hen. Dat deze verhalen een bron mogen zijn in deze tijden van nieuwe maatregelen rondom het coronavirus.

Ds. Niels Gillebaard
 
terug